Παρασκευή 10 Αυγούστου 2018

11. "Όταν φιλούσαμε το ψωμί" από την Almudena Grandes (ΠΑΤΑΚΗΣ) - 25 ΒΙΒΛΙΟΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ

Με ποιον τρόπο αντιστέκονται, στο μάτι του κυκλώνα, ζευγάρια και άνθρωποι μονάχοι, γονείς και παιδιά, νέοι και ηλικιωμένοι στα πλήγματα της κρίσης; Το Όταν φιλούσαμε το ψωμί διηγείται, με διεισδυτικό και συγκινητικό τρόπο, τη ζωή καθημερινών ανθρώπων της διπλανής πόρτας: μιας οικογένειας που επιστρέφει από διακοπές αποφασισμένη να συνεχίσει απαράλλαχτη την καθημερινή της ρουτίνα, ενός διαζευγμένου που ακούγεται πίσω απ' τη μεσοτοιχία να κλαίει, της γιαγιάς που στολίζει το χριστουγεννιάτικο δέντρο μήνες νωρίτερα για να δώσει κουράγιο στους δικούς της, μιας γυναίκας που αποφασίζει να επαναπροσδιορίσει την ύπαρξή της και επιστρέφει στην ύπαιθρο για να ζήσει στη γη που έθρεψε τους προγόνους της... Στο κομμωτήριο, στο μπαρ, στα γραφεία ή στο Κέντρο Υγείας, οι ήρωες σ' αυτό το σπονδυλωτό μυθιστόρημα θα ζήσουν γλυκόπικρες στιγμές μιας απρόσμενης αλληλεγγύης, στιγμές αγανάκτησης και οργής, αλλά και τρυφερότητας και επιμονής. Και θα καταλάβουν γιατί οι παππούδες τους τους έμαθαν, όταν ήταν μικρά παιδιά, να φιλούν το ψωμί. 

-"Τούτη είναι μια ιστορία με πολλές ιστορίες, η ιστορία μιας γειτονιάς της Μαδρίτης που επιμένει να αντιστέκεται, επιμένει να παραμένει ο εαυτός της μες στο μάτι του κυκλώνα, μέσα σ' αυτή την κρίση που απείλησε να τη φέρει τα πάνω κάτω κι ακόμα δεν τα έχει καταφέρει". - Αλμουδένα Γκράντες
-"Η Αλμουδένα Γκράντες αναδεικνύει τους ανώνυμους ή-ρωες του καιρού μας με εξαιρετική τρυφερότητα και δύναμη". - El Pais
-"Μικρές ιστορίες με απέραντη δύναμη. Ένα βιβλίο για την αξιοπρέπεια, την αλληλεγγύη και την ικανότητα των ανθρώπων να ξυπνούν από τον λήθαργο". - Libreria Muga

Ένα μυθιστόρημα για την οικονομική κρίση που πλήττει την Ευρωζώνη, μας έρχεται από την Ισπανία. Δεν πρόκειται για νουβέλλες. Το “Όταν φιλούσαμε το ψωμί”, είναι ένα μυθιστόρημα με αρχή, μέση και τέλος. Περιγράφει την ζωή μιας συγκεκριμένης γειτονιάς της Μαδρίτης και των ανθρώπων που ζουν σε αυτή. Ένας κύκλος ανθρώπων που γνωρίζονται μεταξύ τους ή έχουν πέσει ο ένας πάνω στον άλλο στο δρόμο ή στην αγορά. Που είναι κανονικοί άνθρωποι, με τα καθημερινά τους προβλήματα και αυτά που τους φόρτωσε η οικονομική κρίση. Ιστορίες που τα τελευταία χρόνια έχουμε ζήσει όλοι και στην Αθήνα και στη Μαδρίτη και στη Λισσαβόνα. 

Χωρισμένο σε τρία κεφάλαια –«Πριν» (9 σελίδες), «Τώρα» (326 σελίδες) και «Μετά» (11 σελίδες)–, το βιβλίο της Αλμουδένα Γκράντες είναι ένα χαρακτηριστικό «μυθιστόρημα της κρίσης», καθώς αποτυπώνει στιγμιότυπα και σκιαγραφεί ιστορίες της μεγάλης κρίσης που ξέσπασε το 2008 στην Ισπανία, ξεκινώντας από τη φούσκα των ακινήτων, με τεράστιες επιπτώσεις τελικά στην κοινωνία και κυρίως στον κόσμο της εργασίας. Αρχίζοντας να διαβάζει κανείς τις ιστορίες της Γκράντες, η πρώτη σκέψη είναι πόσο οικεία, πόσο γνώριμα είναι όλα αυτά που περιγράφει.  Και ανάμεσα σε όλα αυτά υπάρχει πάντα και η αλληλεγγύη, ειδικά η αλληλεγγύη των πιο φτωχών από τους φτωχούς, υπάρχει η ομάδα «Κάτοικοι ενάντια στην Κρίση», οι αγώνες και οι νίκες τους, ενώ στον αντίποδα υπάρχουν και οι διανομές φαγητού μόνο για Ισπανούς από ακροδεξιές ομάδες: «Αν είσαι Ισπανός, μπορούμε να σε βοηθήσουμε». Στην ουσία, βέβαια, ο πραγματικός πρωταγωνιστής του βιβλίου είναι η γειτονιά, αυτή η μεσοαστική συνοικία της Μαδρίτης, ο αστικός χώρος που συμπυκνώνει και συνθέτει όλες τις επιμέρους προσωπικές και συλλογικές ιστορίες που συγκροτούν αυτό το «μυθιστόρημα της κρίσης», στο οποίο οι αναγνώστες κάποια γνώριμη στιγμή του εαυτού τους θα βρουν.

“ Όποτε έπεφτε ένα κομμάτι ψωμί στο πάτωμα, οι ενήλικες υποχρέωναν τα παιδιά να το μαζέψουν και να το φιλήσουν προτού το ξαναβάλουν στην ψωμιέρα, τόση πείνα είχαν περάσει οι οικογένειές τους εκείνα τα χρόνια, τότε που χάθηκαν όλα αυτά τα αγαπημένα πρόσωπα, τις ιστορίες των οποίων κανείς δεν ήθελε να τους διηγηθεί. Κι εμείς, τα παιδιά που μάθαμε να φιλάμε το ψωμί, αναπολούμε την παιδική μας ηλικία και θυμόμαστε την κληρονομιά μιας άγνωστης σήμερα πια για μας πείνας,. Όμως δε θυμόμαστε τη θλίψη.. Γιατί στην Ισπανία, μέχρι πριν από τριάντα χρόνια, τα παιδιά μπορεί να κληρονομούσαν τη φτώχεια, κληρονομούσαν όμως και την αξιοπρέπεια των γονιών τους, τον τρόπο να είναι φτωχοί δίχως να νοιώθουν ταπεινωμένοι, δίχως να χάνουν το ήθος τους ούτε το σθένος να αγωνίζονται για το μέλλον. Ζούσαν σε μια χώρα όπου η φτώχεια δεν ήταν λόγος για να ντρέπεται κανείς, πόσο μάλλον για να καταθέτει τα όπλα. Ούτε ο Φράνκο, στα τριάντα εφτά χρόνια ωμής δικτατορίας που έφερε ο καταραμένος πόλεμος τον οποίο ο ίδιος ξεκίνησε, δεν κατάφερε να εμποδίσει τους εχθρούς του να προκόβουν σε συνθήκες φρικτές, να ερωτεύονται, να κάνουν παιδιά, να είναι ευτυχισμένοι. Δεν πάει πολύς καιρός που σε τούτη δω τη γειτονιά η ευτυχία ήταν κι αυτή ένας τρόπος για να αντιστέκεται κανείς”, όπως αναφέρει η συγγραφέας.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου