Σάββατο, 23 Ιουνίου 2018

Βιβλιοπαρουσίαση: "Ένας τζέντλεμαν στη Μόσχα" του Amor Towles (ΔΙΟΠΤΡΑ)


Ένα κορίτσι, ένα πασπαρτού, ένας αξιωματικός του Κόκκινου Στρατού, λίγο σαφράνι και ένας ρωσικός μπλε γάτος… θα μεταμορφώσουν τον μικρόκοσμο του κόμη Ροστόφ. Τη στιγμή που ο Αλεξάντρ Ίλιτς Ροστόφ περνούσε φρουρούμενος τις πύλες του Κρεμλίνου και έβγαινε στην Κόκκινη Πλατεία, ο καιρός ήταν αίθριος και δρoσερός. Οι αξιωματούχοι του τωρινού καθεστώτος αποφάνθηκαν ότι η ποινή που αρμόζει σε έναν αριστοκράτη που τόλμησε να γράψει ποίηση είναι ο εγκλεισμός του στο ξενοδοχείο Μετροπόλ. Ήταν Ιούνιος του 1922 στη Μόσχα, όταν ο λοχαγός οδήγησε τον κόμη και τη συνοδεία του στην είσοδο του μεγαλόπρεπου αρ νουβό ξενοδοχείου κι από εκεί σε ένα κακοφωτισμένο κλιμακοστάσιο που κατέληγε σε μια σοφίτα. Ανάμεσα στα λιγοστά έπιπλα που του επέτρεψαν να κρατήσει, ο κόμης διάλεξε ένα πορσελάνινο σερβίτσιο, το πορτρέτο της νεκρής αδελφής του και όλα τα βιβλία του. Μέσα σ’ αυτό το δωμάτιο ο πρώην αριστοκράτης θα μπορούσε ν’ ακούσει τις σκέψεις του για τα επόμενα τριάντα χρόνια, καθώς έξω εκτυλίσσονταν μερικές από τις πιο επεισοδιακές δεκαετίες της ρωσικής και παγκόσμιας Ιστορίας, η άνοδος του Στάλιν και η Μεγάλη Εκκαθάριση, η κατάρρευση του μετώπου το καλοκαίρι του ’41, η απαρχή του Ψυχρού Πολέμου… 

Ο Amor Towles, αν και ξένος, καταφέρνει να αναβιώσει το μεγάλο ρωσικό μυθιστόρημα και να δημιουργήσει στο μυαλό του αναγνώστη μια πανδαισία εικόνων, αρωμάτων και αισθήσεων, αναμειγνύοντας τους πύρινους στίχους του Μαγιακόφσκι, την αφηγηματικότητα του Τολστόι, την ενδοσκόπηση του Ντοστογιέφσκι, τη σάτιρα του Μπουλγκάκοφ και την αγωνία του Σολζενίτσιν .

Ο κόμης Αλεξάντρ Ίλιτς Ροστόφ καταδικάζεται, τον Ιούνιο του 1922, σε ισόβιο εγκλεισμό στο ξενοδοχείο Μετροπόλ στη Μόσχα γιατί τόλμησε να γράψει ποίηση. Με απαράμιλλη στωικότητα και αξιοπρέπεια, ο κόμης περνά την είσοδο του νέου του «σπιτιού», ανεβαίνει τις σκάλες ενός κακοφωτισμένου κλιμακοστασίου και φτάνει στη μικρόχωρη σοφίτα που θα τον φιλοξενήσει τα χρόνια που έπονται. Μαζί του επιλέγει να πάρει ένα πορσελάνινο σερβίτσιο, το πορτρέτο της νεκρής αδελφής του και όλα τα βιβλία του. Και η ιστορία ξεκινά… Και η ζωή του κόμη Ροστόφ θα συνεχίσει να κινείται σε αυτούς τους ρυθμούς για τα επόμενα τριάντα χρόνια, ώσπου να έρθει η μέρα που…
Τριάντα χρόνια ζωής μέσα σε τέσσερις τοίχους δεν οδηγούν στην απελπισία; Όχι, εάν είσαι ο κόμης Ροστόφ. Μέσα από την τριτοπρόσωπη αφήγηση βλέπουμε την καθημερινότητά του και τις μικρές ή μεγάλες περιπέτειές του. Τις φιλίες που δημιουργεί στο πέρασμα των χρόνων, φιλίες δυνατές και αληθινές, ορισμένες φορές δε με ανθρώπους που ποτέ δεν θα πίστευε ο ίδιος ότι θα μπορούσε να έχει. Παρακολουθούμε το μεγαλείο της ευγένειας ενός ανθρώπου που δεν χάνει την ψυχραιμία του, δεν διαμαρτύρεται και εξακολουθεί να πιστεύει στο savoir vivre. 

Στο μυθιστόρημα «Ένας τζέντλεμαν στη Μόσχα» το παρελθόν αναδεικνύεται με αξιοθαύμαστη ζωντάνια. Ο Amor Towles σκιαγραφεί έναν χαρισματικό ήρωα και αποφασίζει να αποτυπώσει την παγκόσμια και ρωσική Ιστορία μέσα από τις καταστάσεις που βιώνει στον μικρόκοσμό του.  Η σύγχρονη ρωσική ιστορία γίνεται αριστουργηματική αφήγηση, ενώ ταυτόχρονα το γράψιμο του Amor Towles ξεχειλίζει από χάρη, προσωπική σοφία και φιλοσοφική διάθεση.   Το «Ενας Τζέντλεμαν στη Μόσχα» του Amor Towles είναι από εκείνα τα βιβλία που σε ενθουσιάζουν, σου θυμίζουν τη χαρά της ανάγνωσης και εύχεσαι να μην τελειώσουν γρήγορα. 
Με χιούμορ, έξυπνους και ζωντανούς διαλόγους μα κυρίως με περιγραφές που σου κόβουν την ανάσα και σε μεταφέρουν νοερά σε αυτό το αρ νουβό ξενοδοχείο, παρακολουθείς εμβρόντητος τα γεγονότα και αναρωτιέσαι: πώς γίνεται ένας άνθρωπος να ζει τόσες ζωές σε μία όντας εγκλωβισμένος σε ένα ξενοδοχείο;   

Ο Αλεξάντρ είναι ένας ήρωας αλλιώτικος. Ένας ήρωας που σε αναγκάζει να γνωρίσεις όλη την γκάμα των συναισθημάτων που διαθέτεις και σε απόλυτη ένταση : χαρά, συγκίνηση, πόνο, θυμό, αποστροφή, ευτυχία. Είναι ένας χαρακτήρας με ιδιάζον χιούμορ και απόλυτη συνέπεια στις κινήσεις και στις αποφάσεις του. Είναι ένας λάτρης της γαστρονομίας, που γνωρίζει όλες τις διαφορετικές ποικιλίες κρασιού και απολαμβάνει την έκρηξη των γεύσεων στο στόμα του. Αγαπά τον Τσέχοφ, τον Τολστόι, τον Τσαϊκόφσκι, τον Μαγιακόφσκι και λατρεύει «να βάζει τα κουμπιά στα κουτιά τους» 
Μπορούμε λοιπόν να πούμε ότι το μυθιστόρημα του Towles είναι στο είδος του ένα μικρό αριστούργημα. Επειδή όταν καταφέρνεις να παρουσιάζεις τριάντα χρόνια ζωής σε έναν περιορισμένο χώρο, με έναν ήρωα που δεν πτοείται ποτέ και μια ζωή που, αντί να μαραζώνει, ανθίζει μέσα σε έναν κλειστό χώρο, μέσα από μια αφήγηση που προκαλεί συχνά αυθόρμητα χαμόγελα, τότε σίγουρα έχεις κερδίσει το μεγαλύτερο στοίχημα: να ικανοποιήσεις τον αναγνώστη.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου